Trong khi các hoả tiễn và pháo kích của liên minh do Saudi dẫn đầu đang đổ bộ vào Yemen , nhiều chuyên gia nói rằng, việc đề nghị Mỹ hệ trọng quân sự trực tiếp vào cuộc chiến tại Hodeida - thành phố cảng quan trọng của Yemen có thể kéo theo một loạt vấn đề quan ngại đối với Mỹ.
Liên minh do Saudi dẫn đầu, ủng hộ chính phủ lưu vong Yemen, đã khai màn một cuộc tiến công ác liệt vào ngày thứ Tư tại Hodeida, hãng tin AP cho biết. Đây là cuộc tấn công lớn nhất trong cuộc chiến kéo dài nhiều năm tại Yemen và nhắm vào điểm nhập cảnh chính hàng hóa, thực phẩm vào nước này, theo AP.
Cảng Hodeida là nơi hàng hóa giúp đỡ nhập cảnh Yemen và từ đó tới tay người dân nước này.
Cuộc tiến công vào cảng Biển Đỏ trên nhằm đẩy lùi nhóm Hồi giáo Shiite Houthis- được cho là có liên tưởng đến Iran. Houthis đã kiểm soát Hodeida từ năm 2015. Dù chiến thắng của liên quân Saudi có thể phá vỡ thế bế tắc lâu dài của cuộc nội chiến, nhưng có thể mở ra một cuộc chiến du kích kéo dài gây thương vong nặng nề.
Phản ứng Mỹ trước đề xuất can dự Yemen
ít ra một tuần trước cuộc tấn công hôm thứ Tư, các nhà lãnh đạo liên minh trên đã yêu cầu Mỹ tăng cường hỗ trợ. Washington hiện cũng đã giúp đỡ, nhưng theo các quan chức quốc phòng, chỉ để xác định các đích của quân thù nhằm tránh thương vong can dự.
Ngày 13/6, một phát ngôn viên Lầu Năm Góc nhắc lại rằng Hoa Kỳ đã cung cấp các thông tin xác định đích cho liên minh Saudi, cũng như tiếp nhiên liệu cho các máy bay đấu tranh của họ, nhưng không tham dự vào các hoạt động quân sự tại cảng Hodeida.
"Chúng tôi không cung cấp bất kỳ hỗ trợ bổ sung nào cho các hoạt động quân sự của liên minh Saudi", phát ngôn viên của Lầu Năm Góc Adrian Rankine Galloway nói với AP.
Tuy nhiên, khi cuộc xung đột đang diễn ra, với sự liên long hong got chan quan phức tạp nhiều bên, từ Houthis, liên minh Saudi/UAE, al-Qaida, ISIS và những người khác tại Yemen, nhiều thông báo đang nổi lên rằng, chính quyền của ông Trump đang coi xét tương trợ quân sự trực tiếp để giúp Saudi chiếm được thị thành cảng quan yếu trên.
Mỹ ra tín hiệu Iran
Đó sẽ là một tín hiệu khởi đầu sắc nét cho thấy sự dự của Mỹ trong cuộc xung đột Yemen, mà cho đến nay chỉ tập hợp vào các hoạt động chống khủng bố và những động thái hạn chế trong việc tương trợ vũ trang, hậu cần và thông báo.
Maher Farrukh, một nhà phân tách thuộc Viện Doanh nghiệp Mỹ- từng nghiên cứu về al-Qaida, cho biết yêu cầu của liên minh Saudi không phải là mới, nhưng thời khắc lần này lại trùng với chiến dịch chiếm lấy Hodeida ngay trước khi bất kỳ cuộc thương lượng chính thức nào bắt đầu.
Cảng Hodeida rất quan trọng vì nhiều lý do. Đây là nơi mà khối lượng giúp đỡ nhân đạo đi qua để tiếp cận những người dân phải di tản bởi chiến tranh. Đây cũng là nơi Houthi được cho là nhập cảng khí giới của Iran để chống lại liên minh Saudi.
Do đó, sự hỗ trợ trực tiếp nhằm chiếm lấy thị thành Hodeida từ tay Houthis được coi xét là một dấu hiệu cho thấy chính quyền Mỹ muốn nói với Iran rằng, họ sẽ tham gia, nếu cần thiết, một chuyên gia cho biết.
“Đó là một tín hiệu cho người Iran,” Phillip Smyth đến từ Viện Washington cho hay. “Đó không phải là tín hiệu cho al-Qaeda.”
E sợ thảm họa nhân đạo
Tuy nhiên, chiến dịch ngày nay của liên minh Saudi không nhận được nhiều sự ủng hộ quốc tế, Farrukh nói, vì nhiều lý do. “Tôi biết có rất nhiều mối quan ngại từ phía Mỹ và quốc tế đối với những hậu quả về mặt nhân đạo của chiến dịch trên”.
Nhiều chuyên gia đã gọi cuộc nội chiến Yemen là cuộc khủng hoảng nhân đạo lớn nhất thế giới, khi hàng triệu người phải đối mặt với tình trạng thiếu nước sạch, nạn đói và một ổ dịch tả lớn can dự đến hơn 1 triệu người.
Trước đó, quân đội Mỹ chỉ hỗ trợ liên minh Ả Rập thông qua việc bán vũ khí, san sẻ tình báo và hậu cần. Họ cũng đã tụ hội một cách riêng biệt vào các hoạt động chống khủng bố tại một số khu vực của Yemen, nơi bị Al-Qaida và ISIS kiểm soát.
James Phillips, một chuyên gia cao cấp nghiên cứu về các vấn đề Trung Đông thuộc Tổ chức Di sản, cho biết, đây là điều Mỹ nên tập kết duy trì. "Tôi không chắc họ đang kiếm gì, nhưng tôi nghĩ sẽ là một sai trái đối với việc Mỹ tham dự vào chiến trường trên bộ tại Yemen," Phillips nói.
"Các phi cơ không người lái, giám sát, tương trợ hậu cần là ổn, nhưng tôi không nghĩ Hoa Kỳ nên cam kết đưa quân đội Mỹ tới tiền phương trong một cuộc nội chiến bế tắc như vậy."
Tuy nhiên, hiện tại, cuộc chiến chống lại Houthis đã làm cạn kiệt nguồn lực của Mỹ trong nhiệm vụ chống khủng bố của liên minh, cả Phillips và Farrukh nói.
Nhiều nguồn lực liên minh, trước đó được sử dụng để chống lại al-Qaida và ISIS ở các vùng khác của Yemen, đã được chuyển hướng đến các hoạt động tại Hodeida, các chuyên gia cho biết.
Phillips và Farrukh lưu ý rằng, cuộc chiến chiếm lấy cảng này có thể gây thiệt hại hoặc phá hủy nó, làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nhân đạo đã khủng khiếp.
Và việc chiếm lấy bất kỳ đô thị nào, với những thí dụ gần đây về chiến dịch Mosul ở Iraq và Marawi ở Philippines, đã có thể cho thấy nó phức tạp hơn điều các nhà đồ mưu hoạch mường tưởng ra. "Yemen là một nơi khó khăn để đương đầu, và những điều như vậy xoành xoạch mất nhiều thời kì hơn so với kế hoạch ban đầu," Phillips nói.
Những thiệt hại nghiêm trọng đối với cảng Hodeida khiến việc tiếp cận viện trợ nhân đạo lợt hơn cũng sẽ "trao cho Houthis và Iran một chiến thắng tuyên truyền", Phillips nói.
Một sự dự mạnh mẽ hơn của Hoa Kỳ, Smyth nói, sẽ đối đầu với ảnh hưởng của Iran. Dù vậy, sự tham dự đó có thể lại phục vụ cho nhu cầu của Iran, sẽ nói rằng nước Mỹ là một kẻ áp bức hoặc chiếm đóng khu vực.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét