cả thảy chấm dứt trong một buổi sáng lạnh lẽo cuối tháng Một năm 1986... Bảy phi hành gia tử nạn trong sự chứng kiến ngỡ ngàng của gia đình, bạn bè và hàng triệu người xem truyền hình trực tiếp ở Mỹ khi tàu con thoi đưa họ ra không gian phát nổ chỉ sau 73 giây rời khỏi bệ phóng.
Ngày 28/1/1986 mãi trở nên ký ức đau thương và đầy ám ảnh của những người còn sống và đang dõi theo sứ mệnh lịch sử của phi hành đoàn trên tàu con thoi Challenger.
Hai triệu lít nhiên liệu bị đốt cháy trong vài giây tạo thành đám mây khí độc khổng lồ trên bầu trời mãi là hình ảnh gợi nhắc thảm họa không gian thảm khốc nhất trong lịch sử nước Mỹ.
______ Trước khi ghi danh mình là nhà nước trước hết trên thế giới đưa người lên Mặt Trăng trên phi thuyền Apollo (vào năm 1969), NASA đã có những nghiên cứu sơ khởi về thiết kế của tàu con thoi (còn gọi là hệ thống vận chuyển vào không gian - STS).
Tháng 1/1972, Tổng thống Mỹ Richard Nixon chính thức tuyên bố NASA sẽ là cơ quan tiến hành phát triển hệ thống tàu con thoi có khả năng tái sử dụng. Tiêu tốn hàng tỷ USD cùng bao máu nóng của các nhà khoa học, chung cuộc, ngành hành không Mỹ cũng đến ngày "hái quả ngọt": Ngày 12/4/1981, đúng 20 năm sau khi Liên Xô đưa người bay vào vũ trụ trước tiên trong lịch sử, tàu con thoi Columbia hoàn thành sứ mệnh bay thử thành công trước nhất trên thế giới.
Trong vòng 30 năm (1981 - 2011), NASA và người Mỹ đã chế tác và sử dụng rất nhiều thế hệ tàu con thoi có người lái, bao gồm, Columbia, Challenger, Discovery, Atlantis, Endeavour... Trong số đó, tàu con thoi Challenger gặp nạn lần trước nhất trong chuỗi chương trình không gian đầy tự hào của Mỹ vào năm 1986 trở thành thảm họa đắng cay và khiến NASA thay đổi mãi mãi về sau... ______
Vì sao Challenger được xem là thảm họa hàng không tàn khốc nhất trong lịch sử nước Mỹ? Đó là bởi, đây là thảm họa đầu tiên trong lịch sử phát triển của NASA và nước Mỹ; và cũng bởi lần đầu tiên trong chương trình không gian đưa người vào vũ trụ của NASA có sự góp mặt của một phi hành gia dân sự - Nữ phi hành gia Christa McAuliffe.
Christa McAuliffe là một đay đả trung học 37 tuổi đến từ thị thành Concord, bang New Hampshire. Năm 1985, một năm trước khi thảm họa đau lòng xảy ra, Christa McAuliffe vượt qua 11.000 ứng viên trong cuộc thi
thầy giáo đầu tiên trong vũ trụ
của NASA (NASA’s Teacher in Space Program) và được cơ quan này chọn là một trong 7 phi hành gia xuất hành thực hiện sứ mạng không gian trên tàu con thoi Challenger.
Sau nhiều tháng huấn luyện, Christa McAuliffe hội đủ mọi điều kiện bay và trở thành phi hành gia dân sự đầu tiên của Mỹ bay vào vũ trụ (Những phi hành gia khác từng thực hiện các sứ mệnh không gian của Mỹ phần nhiều là những nhà khoa học vũ trụ ).
Phi hành đoàn 7 người, bao gồm:
Phi hành đoàn trên tàu con thoi Challenger là nhóm phi hành gia đa dạng nhất mà NASA từng thực hiện.
Giới phân tách đánh giá, xét riêng cá nhân chủ nghĩa Christa McAuliffe, cô chính là biểu tượng của sự lạc quan, tiến bộ trong bối cảnh những căng thẳng của Chiến tranh Lạnh (giữa Mỹ và Liên Xô) chưa có dấu hiệu kết thúc.
Tựu trung lại, phi hành đoàn năm 1986 tụ hợp những tuấn kiệt của nước Mỹ, họ chính là niềm kiêu hãnh, là đại diện của sức mạnh không gian Mỹ. Đội phi hành gia 7 người khởi hành làm nhiệm vụ trên tàu con thoi Challenger ngày 28/1/1986 mang trong mình khí thế của nhà nước.
Họ đã sẵn sàng!... bít tất đã sẵn sàng!
Trung tâm vũ trụ Kennedy, đảo Merritt, bang Florida, Mỹ...
Những ngày cuối tháng Một, thời tiết biến chuyển xấu cộng với những vấn đề về kỹ thuật khiến cho kế hoạch phóng tàu con thoi Challenger bị hoãn 5 lần so với dự kiến.
Sáng ngày 28/1/1986 là ngày NASA nhấn định thời khắc Challenger khởi hành thực hiện sứ mệnh của mình. Hôm ấy trời lạnh thất thường. Nhiệt độ hạ xuống mức đóng băng.
Đội kỹ sư hàng không cảnh báo cấp trên vấn đề kỹ thuật can hệ đến việc vòng đệm cao su chịu nhiệt có thể gặp rắc rối khi nhiệt độ xuống thấp bất thường như vậy. Tuy nhiên, những cảnh báo này đã bị làm lơ, và vào lúc 11:38 sáng ngày 28/1/1986 , tàu con thoi Challenger rời khỏi bệ phóng trước sự chứng kiến đầy kiêu hãnh và kiêu hãnh từ người nhà của phi hành đoàn, từ hàng nghìn người xem trực tiếp cùng hàng triệu dân Mỹ xem thuật qua truyền hình.
Đoàn phi hành gia 7 người khấp khởi phát xuất thực hành sứ mệnh to lớn cho người Mỹ. Phi hành gia Christa McAuliffe nghe tim mình dâng lên niềm vui khôn tả khi chỉ một thời kì ngắn thôi cô sẽ ở ngoài vũ trụ và lần trước tiên trong lịch sử truyền tải những kiến thức của mình cho các em học trò ở Trái Đất.
Một phút trôi qua... Challenger khi đó đang di chuyển với véc tơ vận tốc tức thời hơn 2.370 km/giờ.
Những dự kiến tốt đẹp đó không bao giờ có dịp được phi hành đoàn tàu Challenger thực hiện. Thêm 13 giây ngắn ngủi định mệnh nữa, Challenger nổ tung tựa như quả cầu lửa khổng lồ trên bầu trời.
73 giây sau khi rời khỏi bệ phóng...
Con tàu Challenger mang theo niềm kiêu hãnh của người Mỹ, mang theo cả những ủ ấp to lớn của 7 phi hành gia tài ba, nơi gửi gắm những ước mong của những đứa ở nhà bỗng dưng nổ tung và lao vô định xuống Đại Tây Dương sâu thẳm.
thảm kịch chẳng thể ngờ này xảy ra trước hàng triệu đôi mắt, mà chỉ một phút trước thôi còn đong đầy hy vọng, giờ đã biến thành hố sâu của sự kinh hãi, đau đớn và ám ảnh khôn nguôi.
Tàu con thoi Challenger nổ tung chỉ sau 73 giây rời khỏi bệ phóng. Nguồn: AP/Bruce Weaver
người nhà của phi hành đoàn gục ngã! Hàng triệu đồng bào của 7 anh tài vũ trụ gục ngã! Cả NASA và nước Mỹ cũng choáng váng không đứng vững trên đôi chân sau những gì đã chứng kiến.
Challenger nổ tung! tức thời giết chết tuốt phi hành đoàn. Hàng nghìn mảnh vụn còn nóng lao nhanh xuống đại dương. chấm dứt luôn cả giấc mơ mới chớm của những anh hùng trong lòng dân Mỹ.
Vài giờ sau bi kịch ngày 28/1/1986...
Tổng thống Ronald Reagan chia buồn với người nhà và toàn nước Mỹ về vụ tai nạn hàng không tàn khốc. Ông nói: "Trong lịch sử, chúng ta chưa bao giờ mất đi hào kiệt vũ trụ nào. Chúng ta cũng chưa bao giờ phải sang bi kịch nào đau đớn như thế này. Tôi xin chia buồn với gia đình, người nhà của 7 phi hành gia nhân tài!
Đồng bào của tôi, đau thương không đồng nghĩa với việc chúng ta dừng lại và thất bại. Nước Mỹ sẽ tiếp kiến khai triển những chương trình không gian khác. Sẽ còn nhiều chuyến đi mang theo những nhân kiệt vũ trụ, những công dân, những xuân đường... khác nữa vào không gian. Hy vọng của chúng ta; Hành trình của chúng ta sẽ còn tiếp mãi về sau!"
Một ngày sau bi kịch ngày 28/1/1986...
Hơn 4.000 người tụ tập tại trọng điểm vũ trụ Kennedy để tưởng niệm 7 người hùng trong lòng họ.
Bốn ngày sau thảm kịch ngày 28/1/1986...
Hơn 5.000 người dân thắp nến tại bờ biển đảo Merritt để nguyện cầu cho phi hành đoàn đã tử nạn vào ngày Đông giá rét.
Vài tuần sau thảm kịch ngày 28/1/1986...
Đội cứu hộ mới có thể thu thập hết những gì còn sót lại sau tấn thảm kịch không gian thảm khốc này. tuốt luốt chỉ còn là những mảnh thân tàu cháy xém và phần thi thi bằng lái xe máy a1 thể còn lại của 7 phi hành gia.
Nhiều tháng sau thảm kịch ngày 28/1/1986...
Người dân cả nước Mỹ vẫn chìm trong bể dâu. Họ tiếc thương cho 7 anh tài vũ trụ, họ khóc vì những gì phải chứng kiến quá đỗi đau lòng. Phi hành đoàn vĩnh viễn ra đi, chắc có nhẽ khi môi họ vẫn đang nở nụ cười...
Nước Mỹ mãi không bao giờ quên những người hùng của phi hành đoàn 7 người trên tàu con thoi Challenger. Nguồn: NASA
Vụ nổ đắng cay đến nỗi, chỉ một vài phần xác là còn được nhận dạng và được người nhà mang về mai táng. Những phần xác cháy chẳng thể nhận dạng còn lại được táng tại nghĩa địa Arlington ngày 20/5/1986.
11:40 ngày 28/1/1986
- thời khắc Challenger nổ tung - mãi trở thành thời điểm u tối trong lịch sử của Cơ quan Hàng không và
Vũ trụ Mỹ
(NASA).
Bởi, NASA chịu bổn phận hoàn toàn cho tấn bi kịch tháng Một năm 1986. Chưa kể đến sự lờ từ cảnh báo của đội kỹ sư, căn do chính khiến tàu nổ tung đến từ sự cố kỹ thuật của con tàu.
ít điều tra về sau cho thấy, bộ phận giữ khí trong động cơ của hoả tiễn đẩy phụ của Challenger không hoạt động làm cho khí nóng áp suất cao thoát ra ngoài, thổi thẳng vào thùng nhiên liệu hàng triệu lít. Vài chục giây sau, khí nóng xuyên thủng vỏ thùng nhiên liệu, tiếp tục làm nóng hỗn tạp hydro và oxy lỏng, kết quả là gây nên vụ nổ hoảng hồn của khoảng 2 triệu lít nhiên liệu, biến Challenger thành quả cầu lửa khổng lồ trên không.
Sau thảm họa tàu con thoi Challenger, NASA bị cấm không cho triển khai các chương trình đưa người vào không gian gần 3 năm. Một phần để cơ quan này thiết kế lại những kỹ thuật có khả năng gặp sự cố của tàu con thoi. Một phần để lắng dịu những đau thương mà người dân Mỹ dành nhiều cho phi hành đoàn tàu Challenger.
Nhiều chương trình của NASA đã bị thay đổi sau bi kịch ngày 28/1/1986: Kế hoạch đưa phi hành gia dân sự vào không gian đã bị xếp lại sau 21 năm (cho đến khi nữ phi hành gia dân sự Barbara Morgan thực hành sứ mệnh mới trên tàu con thoi Endeavour năm 2007); Tàu con thoi không còn gánh vác trọng trách phóng vệ tinh, thay vào đó, hoả tiễn tái sử dụng làm nhiệm vụ này;
ngoại giả, các phi hành gia không còn phải chịu bổn phận sửa chữa vệ tinh như trước kia nữa (điều này nhằm giảm tải lượng kiến thức chuyên môn họ phải nắm khi thực hiện sứ mệnh vũ trụ, để tụ tập cho các kỹ năng thoát hiểm đảm bảo an tối đa trong mọi tình huống).
Chưa hết, cho đến nay, tháng Một hàng năm, NASA đều phải dành riêng một ngày tưởng vọng, để nhớ về 7 phi hành gia tàu con thoi Challenger bỏ mạng.
10 năm sau thảm họa Challenger, hai mảnh lớn từ tàu con thoi dạt vào bờ biển Florida. Các mảnh vụn còn lại hiện được lưu trữ tại thành thị Cape Canaveral, bang Florida.
Bài viết dùng nguồn: Space, Popular Mechanics, History
0 nhận xét:
Đăng nhận xét